Zorg moet op zoek naar onorthodoxe methoden om personeelstekorten op te vangen

24-05-11

Het inhuren van flexibele zorgprofessionals kan ruim een miljard goedkoper dan nu het geval is. De behoefte aan gezondheidszorg neemt de komende jaren fors toe. Maar welk personeel gaat deze zorg bieden? Er is nu al een tekort aan gespecialiseerd zorgpersoneel.

Gelukkig bieden zelfstandigen zonder personeel een oplossing en inmiddels vervullen zij 10% van de vacatures. Helaas betaalt de gezondheidszorg hiervoor, door een onvolwassen georganiseerd inhuurproces, honderden miljoenen euro's te veel. Maatschappelijk is deze situatie volstrekt onacceptabel.

De gezondheidszorg moet op zoek naar onorthodoxe methoden om de personeelstekorten op te vangen. Een extra probleem is dat minister Edith Schippers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport verwacht tot 2025 400.000 vacatures te moeten vervullen. Tegelijk neemt het kabinet op korte termijn pijnlijke bezuinigingsbeslissingen die zuur zullen uitpakken voor patiënten en medewerkers.

Want één ding is duidelijk: de arbeidsmarkt in de zorg is een tikkende tijdbom. Veel medewerkers gaan met pensioen en door ontgroening is er een gebrek aan instroom.

Op dit moment zijn het vooral zelfstandigen zonder personeel (zzp'ers) die onvervulbare vacatures opvullen. Zelfstandige zorgprofessionals met ambitie en ondernemerszin kiezen voor een hoger salaris en meer vrijheid. Deze flexibele professionals zorgen ervoor dat operatiekamers openblijven en dat er voldoende handen aan het bed zijn.

De flexibele schil biedt efficiency en expertise, maar het inhuren ervan in de zorg is inefficiënt en ongezond georganiseerd en legt te veel macht bij de detacheerders. Hierdoor wordt euro 1,1 mrd te veel betaald aan inhuurkosten.

In de zorg worden veel zzp'ers via detacheerders ingehuurd op dezelfde werkplek waar ze eerder een vast contract hadden. Alternatieven worden, door onwetendheid en angst voor veranderingen, niet gebruikt. Jammer, want een eenvoudige rekensom laat zien dat fors bespaard kan worden door bijvoorbeeld onlinecommunity's in te zetten. Toegankelijke marktplaatsen waar 'vraag' en 'aanbod' van flexibele arbeid met elkaar in contact worden gebracht en waar zzp'ers transparant kunnen concurreren met grote aanbieders.

Als we rekenen met een gemiddeld uurtarief van euro 40 voor circa 80.000 zzp'ers in de zorg die 1600 uur werken, dan kost dit inclusief btw ruim euro 6 mrd. Hierin zit een opslag van 30% voor bemiddelaars. Die kan eraf, waardoor we direct uitkomen op euro 30,77 per uur. Daarnaast besparen we op btw, want zorginstellingen die BIG-geregistreerde zzp'ers (conform de Wet op de Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg) rechtstreeks inhuren, betalen daarover geen btw.

We gaan er hier van uit dat dit voor een kwart van de zelfstandigen geldt. Tot slot besparen we door concurrentie 3%. In totaal betekent dit een besparing van euro 1,1 mrd.

Een pijnloze kostenreductie, alleen door het proces van inhuren eerlijker, eenvoudiger en transparanter te maken en detacheerders buitenspel te zetten.

Rob de Laat is algemeen directeur van Staffing Management Services in Rotterdam en heeft een jarenlange ervaring in de detacheringsbranche.